Begeleiding ... de mogelijkheden en onze keuze
1. In een instelling
Dit is de minst voor de hand liggende oplossing en dit wilden wij ook niet. Er zijn tehuizen voor werkenden en niet-werkenden en die zijn geografisch een stuk verwijderd van de vertrouwde omgeving. In een instelling gaat het meestal om een grote groep mensen, die mekaar niet gekozen hebben en waar er weinig privacy is. Ook het sociaal contact met familie en vrienden zou er zeker onder lijden. Wij streven naar een thuis, buiten een instelling. Dus ... liever niet.
2.
Beschermd wonen
Hier gaat het over kleinschalig wonen in een huis in de rij, met woonbegeleiding vanuit een instelling. Het huis is van de instelling en er moet huur betaald worden.
3.
Begeleid wonen
Het huis is geen eigendom van een instelling. De bewoner kan wel eigenaar of huurder zijn. De begeleiding aan huis, vanuit bestaande diensten, is zo minimaal mogelijk en de bewoners moeten een maximum aan kansen krijgen om zelfstandig te wonen en hun leven zo veel mogelijk zelf te organiseren. Begeleid wonen is ondertussen aangevraagd via de Regenboog Kuurne.
4. PAB
Het Persoonlijk Assistentie Budget is een budget dat het Vlaams Fonds op maat toekent aan een persoon met een handicap op basis van zijn zorgbehoefte. PAB dient om iemand te betalen voor geleverde prestaties. De aanvraag voor Filiep en Rik is ondertussen gebeurd via de Mutualiteit. Na de goedkeuring ervan wordt een subsidie toegekend en organiseert de bewoner zelf zijn assistentie. Hij wordt werkgever die iemand aanwerft die de gevraagde uren aankan. Hij betaalt ook alle fiscale lasten voor de werknemer. Wanneer de toegestane subsidie niet volledig opgebruikt is moet de rest terugbetaald worden. Alle uitgaven moeten wel gestaafd worden met documenten. Voorlopig kan het nog wel vijf jaar en meer duren vooraleer een PAB goedgekeurd wordt. De reden is dat de Regering maar een aantal PAB's per jaar toekent. Er zijn verenigingen en diensten die toelichting geven bij het invullen en het verwerken van de nodige papieren. Zij ijveren om meer toekenningen voor PAB te verkrijgen en zij bieden een tegengewicht tegen eventuele aanvallen op PAB. (zie Blikvanger & Links)
Het is wel zo dat begeleid wonen en PAB NIET samen kunnen. Er moet gekozen worden tussen een van die twee systemen.
5. Ambulante diensten
Er bestaat een groot aanbod van diensten via Mutualiteit, OCMW, dienstencentra, erkende firma's en interim kantoren. Naargelang de keuze zijn die diensten ofwel gratis, ofwel betalend. Die diensten zijn meestal gebonden aan werkuren en werktijden.
6. Dienstencheques
Gezien de 'abnormale' lange wachtlijsten om 'gratis' begeleiding te bekomen en het vroege aanvangsuur op het werkplatform (reeds om 6u30) is het systeem van dienstencheques een alternatief om te starten. Het komt er op aan iemand te vinden, wellicht via een interim kantoor, die de opgelegde werkuren aankan en die hulp kan bieden bij huishoudelijke en eventueel andere taken.
Om van dienstencheques te kunnen genieten moet men eerst individueel geregistreerd zijn. Men kan dan een onbeperkt aantal dienstencheques aanvragen. Een dienstencheque kost 6,70 € per gewerkt uur. Jaarlijks kan er per individu tot 2200 € fiscaal aangegeven worden bij de persoonlijke belastingsaangifte. Een dienstencheque kost dan uiteindelijk nog maar 4,69 €.
We merken hier wel even op dat de Regering, bij de invoering van de dienstencheques, de voorkeur gaf aan meer tewerkstelling en tegen het zwartwerk. Anderzijds kon men in de non-profit sector, met diezelfde middelen, nuttig werk verrichten en vele plaatsen invullen. Een gemaakte keuze!
7.
Vrijwilligers
Naast de reeds opgesomde diensten en vormen van begeleiding zal extra hulp zeker nodig zijn. Een bewoner die bv. ziek is, werkloos is, naar de dokter moet, enz... zou, buiten de normale begeleiding, een beroep moeten kunnen doen op vrijwilligers. Dit kan een familielid of een vriend zijn. Het is aangewezen om een netwerk (lijst) aan te leggen met mensen die willen helpen. De geboden hulp is uiteraard kosteloos en iedereen, die het goed voor heeft met de gasten, is welkom.
8. Onze
(voorlopige?) keuze
Reeds vanaf het begin van de brainstorming dachten wij aan een kleinschalig project dat goed te besturen valt en heel overzichtelijk is. Iets waarbij de bewoners zich kunnen vinden in een huiselijke sfeer, met de hulp van verschillende diensten, instanties, familie en vrienden. De bewoners moeten steeds op iemand of iets kunnen terugvallen. Daarom zal er van de toekomstige 'werkers' een maximale inzet verwacht worden, zeker tijdens de aanwezigheid van de bewoners. Een werktabel, een meldpunt en een noodlijn zullen daarbij onontbeerlijk zijn.
De uiteindelijke bedoeling is om met een gesubsidieerd systeem te werken, zij het nu PAB of begeleid wonen. Er is maar één systeem toegelaten. Gezien de 'snelheid' waarmee PAB door de Regering wordt toegekend kan dit nog jaren duren. In afwachting, zou het al een pluspunt zijn moesten we het project kunnen starten met een vaste begeleider en de bestaande ambulante diensten. Buiten de werkuren van de begeleider zal een netwerk van 'vrijwilligers' moeten worden ingeschakeld op vrije dagen, weekends, ziektedagen of andere omstandigheden. Alle mogelijke oplossingen zullen daarbij moeten bekeken worden om tot het beste 'rendement' te komen. Ondertussen blijft het nog even (lang?) wachten tot de eigenlijke start met de bewoners.